Το ιχθυέλαιο - κάνει τα παιδιά πιο έξυπνα;

Το ιχθυέλαιο είναι βασική πηγή απαραίτητων ωμέγα-3 λιπαρών οξέων, τα οποία δεν παράγονται από τον οργανισμό, αλλά έχουν καθοριστικό ρόλο για την ανάπτυξη του παιδιού ήδη από τη σύλληψη. Η λήψη ιχθυελαίου από εγκύους και παιδιά βελτιώνει τις παιδικές ικανότητες αντίληψης και μάθησης. Τα αποτελέσματα είναι θετικά και σε διαταραχές όπως το ADHD (διαταραχή ελλειμματικής προσοχής) και το DCD (αναπτυξιακή διαταραχή του συντονισμού), καθώς και για παιδιά με χαμηλές σχολικές επιδόσεις.

Ας δούμε πώς τα απαραίτητα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα στο ιχθυέλαιο συμβάλλουν στην ανάπτυξη της παιδικής νοημοσύνης.

Τα ωμέγα-3 στο ιχθυέλαιο υποστηρίζουν την ανάπτυξη και την εγκεφαλική λειτουργία στα παιδιά

Ο εγκέφαλος αναπτύσσεται με τους ταχύτερους ρυθμούς από τη γέννηση έως περίπου την ηλικία των 2 ετών, αλλά η ανάπτυξή του συνεχίζεται σε όλη την παιδική και εφηβική ηλικία. Πάνω από το 60% του εγκεφάλου αποτελείται από λίπη. Το ωμέγα-3 λιπαρό οξύ DHA (δοκοσαεξανοϊκό οξύ) αποτελεί περίπου το 10-15% από αυτά. Θεωρείται ότι τα τμήματα του εγκεφάλου με τη μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε DHA είναι υπεύθυνα για δραστηριότητες όπως ο σχεδιασμός, η επίλυση προβλημάτων και η εστιασμένη προσοχή.

Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα DHA και EPA είναι τα βασικά συστατικά του ιχθυελαίου. Έχει αποδειχθεί ότι είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη του αισθητηριακού, γνωστικού και κινητικού νευρικού συστήματος κατά την ανάπτυξη του εγκεφάλου. Για τον λόγο αυτό το ιχθυέλαιο, το οποίο περιέχει συμπυκνωμένα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, είναι ένα από τα λίγα συμπληρώματα που συνιστώνται για εγκύους και θηλάζουσες γυναίκες, καθώς και για μικρά παιδιά – φυσικά, μετά από συνεννόηση με γιατρό.

Τα ωμέγα-3 στο ιχθυέλαιο μπορούν να βελτιώσουν τις ικανότητες μάθησης στα παιδιά

5 από τις 7 μελέτες σχετικά με την επίδραση του DHA στις γνωστικές ικανότητες των παιδιών επιβεβαιώνουν ότι η λήψη αυτού του αμινοξέος, που περιέχεται στο ιχθυέλαιο, βελτιώνει τις σχολικές επιδόσεις, συμπεριλαμβανομένης της ικανότητας ανάγνωσης, ορθογραφίας και μαθηματικών.

Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης μελέτησαν 362 παιδιά ηλικίας 7-9 ετών. Για διάστημα 4 μηνών, τα παιδιά λάμβαναν 600 mg ωμέγα-3 ημερησίως. Η μελέτη είναι γνωστή με το όνομα DOLAB και έδειξε εντυπωσιακά αποτελέσματα. Τα παιδιά με τη χειρότερη επίδοση στην ανάγνωση και τη γραμματική στο σχολείο βελτίωσαν αισθητά τις γλωσσικές τους δεξιότητες σε σύγκριση με μια ομάδα παιδιών που έλαβαν εικονικό φάρμακο (placebo).

Σε άλλη μελέτη στο Bradford, μαθητές λάμβαναν καθημερινά ιχθυέλαιο πλούσιο σε ωμέγα-3, και τα αποτελέσματα ήταν ξεκάθαρα – η λήψη του συμπληρώματος επηρέασε θετικά τις μαθησιακές ικανότητες των παιδιών: έως και το 81% των μαθητών έδειξαν καλύτερες δεξιότητες στην ανάγνωση, το 67% στη - γραφή, και το 74% - στα μαθηματικά.

Το ιχθυέλαιο στη διατροφή κατά την εγκυμοσύνη μπορεί να αυξήσει το IQ του παιδιού

Η μελέτη διεξήχθη στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης (NYU) στις ΗΠΑ με τη χορήγηση συμπληρώματος ιχθυελαίου σε εγκύους γυναίκες. Επιβεβαιώνει ότι η λήψη ιχθυελαίου μπορεί να αυξήσει τον δείκτη νοημοσύνης στα παιδιά κατά περισσότερο από 3,5 μονάδες. Για σύγκριση, η μελέτη επαναλήφθηκε και με άλλα συμπληρώματα, όπως σίδηρος, ασκορβικό οξύ (βιταμίνη C) και βιταμίνες του συμπλέγματος Β. Αυτά δεν έδειξαν τα ίδια αποτελέσματα με το ιχθυέλαιο.

“Αν και η λήψη συμπληρώματος σιδήρου από τη μητέρα δεν επηρεάζει τον δείκτη νοημοσύνης του παιδιού στην πρώιμη ηλικία, σε μεταγενέστερα στάδια ανάπτυξης θα μπορούσε σίγουρα να έχει σημασία”, αναφέρει η ερευνητική ομάδα.

Ο επικεφαλής της μελέτης, John Protzko, προσθέτει: “Ο εντοπισμός μιας σχέσης μεταξύ κορεσμένων λιπαρών οξέων και νοημοσύνης εγείρει ενδιαφέροντα ερωτήματα, τα οποία θα αποτελέσουν αντικείμενο μελλοντικών μελετών”.

Παρακολουθούμε το θέμα, ώστε να μπορείτε να βασίζεστε σε επικαιροποιημένη πληροφόρηση σχετικά με την επίδραση του ιχθυελαίου στο IQ των παιδιών.

Η λήψη ιχθυελαίου και ωμέγα-3 βελτιώνει τα συμπτώματα της ADHD

Η διαταραχή ελλειμματικής προσοχής/υπερκινητικότητας (ADHD) είναι συχνή στα παιδιά. Η τυπική φαρμακευτική θεραπεία μπορεί να έχει σοβαρές παρενέργειες ή σημάδια δυσανεξίας. Γι' αυτό η αναζήτηση εναλλακτικών μεθόδων είναι μεγάλη.

Οι μελέτες δείχνουν ότι στο αίμα ασθενών με ADHD ανιχνεύονται χαμηλότερα επίπεδα ωμέγα-3 σε σύγκριση με ασθενείς χωρίς τη διάγνωση αυτή.

Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν πολυάριθμες μελέτες για την αποτελεσματικότητα των λιπαρών οξέων σε παιδιά με ADHD. Άρθρο που δημοσιεύθηκε το 2019 καταλήγει στο συμπέρασμα ότι συνδυασμένες δόσεις EPA και DHA – ίσες ή μεγαλύτερες από 750 mg ημερησίως για 12 εβδομάδες, δείχνουν σημαντική βελτίωση των συμπτωμάτων της ADHD.

Είναι σημαντικό να έχουμε υπόψη ότι η επάρκεια λιπαρών οξέων στον οργανισμό της μητέρας ήδη πριν από τη γέννηση επίσης σχετίζεται με την εμφάνιση διαταραχής ελλειμματικής προσοχής στα παιδιά.

Θετικά αποτελέσματα από τα ωμέγα-3  στην αναπτυξιακή διαταραχή του συντονισμού (DCD)

Η αναπτυξιακή διαταραχή του συντονισμού, γνωστή και ως δυσπραξία, καθυστερεί την ανάπτυξη μικρών παιδιών σε ό,τι αφορά τις καθημερινές δραστηριότητες. Το σέρνεσθαι, το ντύσιμο, το ζωγράφισμα και ο αθλητισμός είναι δραστηριότητες στις οποίες ένα παιδί με DCD αποδίδει λιγότερο σε σύγκριση με παιδιά της ίδιας ηλικίας. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η διάγνωση αυτή δεν μπορεί να τεθεί πριν το παιδί συμπληρώσει τα 5 του χρόνια.

Περίπου το 5% των παιδιών σχολικής ηλικίας επηρεάζονται από DCD. Εκτός από τη διαταραχή στις κινητικές λειτουργίες, για την κατάσταση αυτή είναι χαρακτηριστικές επίσης δυσκολίες στη μάθηση και προβλήματα στη συμπεριφορά, την προσαρμογή και την κοινωνικοποίηση, τα οποία συχνά συνεχίζονται και στην ενήλικη ζωή.

Τι δείχνουν ακόμη οι μελέτες: 117 παιδιά με DCD, ηλικίας μεταξύ 7 και 12 ετών, έλαβαν συμπληρώματα με ωμέγα-3 και ωμέγα-6 λιπαρά οξέα για διάστημα 3 μηνών (Oxford-Durham Study). Τα αποτελέσματα συγκρίθηκαν με εκείνα μιας ομάδας παιδιών που έλαβαν εικονικό φάρμακο.

Στο τέλος της μελέτης δεν καταγράφηκε αλλαγή στις κινητικές λειτουργίες των παιδιών, αλλά σε εκείνα που έλαβαν λιπαρά οξέα παρατηρήθηκε σημαντική πρόοδος στην ανάγνωση, την ορθογραφία και τη συμπεριφορά σε σύγκριση με τα παιδιά που έλαβαν εικονικό φάρμακο.

Το συμπέρασμα των επιστημόνων που διεξήγαγαν τη μελέτη είναι ότι η προσθήκη ωμέγα-3 λιπαρών οξέων στη διατροφή μπορεί να προσφέρει μια ασφαλή και αποτελεσματική επιλογή για την αντιμετώπιση εκπαιδευτικών και συμπεριφορικών προβλημάτων σε παιδιά με DCD.

Λήψη και δοσολογία του ιχθυελαίου Rosita EVCLO για παιδιά

Τα παιδιά μπορούν να λαμβάνουν μεταξύ 500 και 1200 χιλιοστόγραμμα ιχθυελαίου την ημέρα, ανάλογα με την ηλικία, το ύψος και το βάρος τους. Για παιδιά έως 6 ετών συνιστάται η λήψη υγρού ιχθυελαίου αντί για κάψουλες. Το υγρό ιχθυέλαιο μπορεί να καταναλωθεί απευθείας ή αναμεμειγμένο με τροφή, αρκεί να μη θερμανθεί. Η συνεννόηση με γιατρό για τον καθορισμό της ατομικής δόσης συνιστάται πάντα.

• Μωρά άνω των 9 μηνών –ξεκινάτε με μία σταγόνα την ημέρα και σταδιακά φτάνετε έως και 1/8 κουταλάκι του γλυκού (0,625 ml)·
• Παιδιά από 1 έως 3 ετών – ξεκινάτε με λίγες σταγόνες την ημέρα, αυξάνοντας σταδιακά τη δόση έως 1/8 – 1/4 κουταλάκι του γλυκού (1,25 ml)·
• Παιδιά από 3 έως 5 ετών – ξεκινάτε με 1/8 κουταλάκι του γλυκού και αυξάνετε σταδιακά, έως ότου φτάσει το 1/2 κουταλάκι του γλυκού (2,5 ml)·
• Παιδιά από 5 έως 12 ετών – ξεκινάτε με 1/4 κουταλάκι του γλυκού, αυξάνοντας τη δόση σταδιακά, ανάλογα με το βάρος του παιδιού·
• Έφηβοι – ξεκινάτε με 1/4 και αυξάνετε έως το πολύ 1 κουταλάκι του γλυκού (5 ml).

Αν το παιδί δεν έχει καταναλώσει ποτέ ψάρι ή ιχθυέλαιο, ή υπάρχει υποψία τροφικής αλλεργίας, είναι απαραίτητο να συμβουλευτείτε τον παιδίατρο πριν τη χρήση του ελαίου. Ως επιπλέον προφύλαξη, μπορείτε να τοποθετήσετε μία σταγόνα ελαίου σε μια μικρή περιοχή του δέρματος του παιδιού πριν την απευθείας κατανάλωση.

Εν κατακλείδι

Αφού σας παρουσιάσαμε τα οφέλη του ιχθυελαίου για την τόνωση της νοημοσύνης και των δεξιοτήτων μάθησης και αντίληψης στα παιδιά, μπορούμε απλώς να σας συμβουλέψουμε να αναζητήσετε μια ποιοτική πηγή ωμέγα-3 λιπαρών οξέων.

Πηγές:

1. 1. Kuratko et al. The Relationship of Docosahexaenoic Acid (DHA) with Learning and Behavior in Healthy Children: A Review. Nutrients. 2013 Jul; 5(7): 2777–2810.
   2. Richardson et al. Docosahexaenoic acid for reading, cognition and behavior in children aged 7-9 years: a randomized, controlled trial (the DOLAB Study). PLoS One. 2012;
2. 3. Chang et al. Omega-3 Polyunsaturated Fatty Acids in Youths with Attention Deficit Hyperactivity Disorder(ADHD): A Systematic Review and Meta-Analysis of Clinical Trials and Biological Studies. 2017 Jul 25;
3. 
   4. Konigs and Killiaan. Critical appraisal of omega-3 fatty acids in attention-deficit/hyperactivity disorder treatment. Neuropsychiatr Dis Treat. 2016; 12: 1869–1882.
   5. Richardson and Montgomery. The Oxford-Durham study: a randomized, controlled trial of dietary supplementation with fatty acids in children with developmental coordination disorder. 2005 May;
4. 6. Bisgaard H., Stokholm J., Chawes B.L., Vissing N.H., Bjarnadóttir E., Schoos A.M., Wolsk H.M., Pedersen T.M., Vinding R.K., Thorsteinsdóttir S., et al. Fish oil-derived fatty acids in pregnancy and wheeze and asthma in offspring. N. Engl. J. Med. 2016;375:2530–2539.
5. 7. Chang, J.PC., Su, KP., Mondelli, V. et al. High-dose eicosapentaenoic acid (EPA) improves attention and vigilance in children and adolescents with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD) and low endogenous EPA levels. Transl Psychiatry 9, 303 (2019).
6. 8. López-Vicente M et al. Prenatal Omega-6: Omega-3 Ratio and Attention Deficit and Hyperactivity Disorder Symptoms. J Pediatr.
7. Richardson and Montgomery. The Oxford-Durham study: a randomized, controlled trial of dietary supplementation with fatty acids in children with developmental coordination disorder. Pediatrics. 2005 May;115(5):1360-6
8. How to Make a Young Child Smarter: Evidence From the Database of Raising Intelligence, John Protzko, Joshua Aronson, and Clancy Blair, January 2013