Τον Μήνα Ευαισθητοποίησης για την Ενδομητρίωση – τον μήνα αφιερωμένο στην ευαισθητοποίηση για την ενδομητρίωση, εμείς συμμετέχουμε με μια συζήτηση που καλύπτει τα βασικά της χαρακτηριστικά και δίνει μια πιο-λεπτομερή εικόνα για το γιατί εμφανίζεται και πώς αντιμετωπίζεται. Επισκεφτήκαμε το ιατρείος του Δρ. Angel Nalbanski – μαιευτήρα-γυναικολόγο, ειδικευμένο στη διάγνωση και τη θεραπεία της ενδομητρίωσης. Αυτός ανέπτυξε το θέμα, καθώς εμβαθύναμε στην εμφάνιση, τη συμπτωματολογία και τα αίτια που κάνουν την ενδομητρίωση μια νόσο εξαιρετικά δύσκολο να εντοπιστεί.
Τι μας είπε ο Δρ. Nalbanski για το θέμα, δες παρακάτω και δες ολόκληρη τη συνέντευξη μαζί του εδώ.
Σε τι συνίσταται η ενδομητρίωση;
Η ενδομητρίωση είναι μια ιατρική κατάσταση κατά την οποία ιστός παρόμοιος με αυτόν που σχηματίζει το εσωτερικό στρώμα της μήτρας (ενδομήτριο) αρχίζει να εξαπλώνεται εκτός της ίδιας της μήτρας – στις ωοθήκες, τις σάλπιγγες, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις είναι δυνατόν να φτάσει ακόμη και σε άλλα όργανα όπως η ουροδόχος κύστη ή το έντερο. Αυτή η μη φυσιολογική κατάσταση οδηγεί σε φλεγμονές, έντονο πόνο και συχνά μπορεί να καταλήξει σε δημιουργία συμφύσεων και κύστεων.
Ο Δρ. Nalbanski μοιράστηκε ότι η ενδομητρίωση δεν περιορίζεται απαραίτητα μόνο στην περιοχή της πυέλου. Στην πρακτική του, έχει γίνει μάρτυρας ακόμη και περίπτωσης ενδομητρίωσης που έφτασε μέχρι το διάφραγμα μιας γυναίκας. Αυτό συμβαίνει επειδή, όταν δεν λαμβάνονται μέτρα θεραπείας, η φλεγμονή από τα προσβεβλημένα όργανα μπορεί να εξαπλωθεί στα γειτονικά και ακόμη και να „ανέβει“ προς τα πάνω.
Η νόσος, όσο περίεργο κι αν ακούγεται, λόγω της ιδιαιτερότητας της ανάπτυξής της, μπορεί να εμφανιστεί και στους άνδρες. Αποδεδειγμένες περιπτώσεις ενδομητρίωσης σε άνδρες υπάρχουν εξαιρετικά σπάνια… αλλά αυτό είναι δυνατό να συμβεί. Σε άνδρες που έχουν υποβληθεί σε ορμονική θεραπεία με αύξηση των οιστρογόνων, είναι δυνατόν να δημιουργηθούν συνθήκες για την ανάπτυξη ιστού παρόμοιου με το ενδομήτριο των γυναικών. Όταν δεν δοθεί έγκαιρα προσοχή, αυτός ο ιστός αρχίζει να εξαπλώνεται και να προκαλεί δυσφορία.
Ποιες είναι οι αιτίες για την εμφάνιση ενδομητρίωσης;
Εδώ δεν υπάρχει μία και μοναδική απάντηση. Οι αιτίες εμφάνισης της ενδομητρίωσης μπορεί να είναι πολύ διαφορετικές – από γενετική προδιάθεση γυναικών στην οικογένεια, μέσω μεταπλασίας κυττάρων (κύτταρα εκτός μήτρας μετατρέπονται σε ενδομητρικά λόγω ορμονικής ή φλεγμονώδους επίδρασης) έως ανάστροφη έμμηνο ρύση (επιστροφή αίματος μέσω των σαλπίγγων προς την πύελο) ή λεμφική και αιματογενή διασπορά (κύτταρα μεταφέρονται μέσω του αίματος ή της λέμφου σε άλλα όργανα).
Οι συγκεκριμένες αιτίες της νόσου δύσκολα μπορούν να προσδιοριστούν στις επιμέρους περιπτώσεις, επειδή η ίδια η ιδιαιτερότητα της ενδομητρίωσης είναι ασυνήθιστη και ακόμη δεν είναι πλήρως κατανοητή από την ιατρική.
Υπάρχει τρόπος να θεραπευτεί;
Δύσκολη στον εντοπισμό και ιδιαίτερη στη θεραπεία, η ενδομητρίωση είναι μια νόσος που δεν μπορεί να θεραπευτεί κατά 100%. Αυτό όμως δεν αποκλείει τη δυνατότητα μείωσης των συμπτωμάτων και των αρνητικών επιδράσεών της στον γυναικείο οργανισμό με την πάροδο του χρόνου.
Όσο πιο νωρίς εντοπιστεί, τόσο πιο αποτελεσματική θα είναι η θεραπεία. Συχνά στις γυναίκες συνταγογραφούνται αντισυλληπτικά, τα οποία συγκαλύπτουν προσωρινά τα συμπτώματα, αλλά δεν δίνουν αποτελέσματα σε μακροπρόθεσμο επίπεδο – για την ενδομητρίωση χρειάζεται εξατομικευμένη προσέγγιση και τακτικές εξετάσεις. Στη συζήτησή μας με τον Δρ. Nalbanski έγινε σαφές ότι αυτή τη στιγμή επενδύονται πολλοί πόροι ώστε η γνώση για τη νόσο και η επιτυχία στη θεραπεία να δίνουν ακόμη καλύτερα αποτελέσματα, αλλά προς το παρόν δεν υπάρχουν περιπτώσεις πλήρους ίασης.
Η ενδομητρίωση παραμένει „στη σκιά“ του εμμηνορροϊκού πόνου
Καθώς χαρακτηρίζεται ως μια εξαιρετικά δύσκολη στον εντοπισμό νόσο, η ενδομητρίωση συχνά μπορεί να συγχέεται με τη συμπτωματολογία του προεμμηνορροϊκού συνδρόμου και της εμμήνου ρύσεως. Επειδή τα ενοχλήματα είναι παρόμοια και είναι ευρέως αποδεκτό ότι είναι φυσιολογικό μια γυναίκα να νιώθει δυσφορία σε αυτή την περίοδο του μήνα, σε μεγάλο ποσοστό των περιπτώσεων αυτή η καθόλου αθώα νόσος παραμένει „στη σκιά“. Παρόλο που οι γυναίκες αισθάνονται δυσφορία πριν και κατά τη διάρκεια της εμμήνου ρύσεως, όταν αυτή αρχίζει να παρεμποδίζει καθημερινές δραστηριότητες και ασχολίες και διακόπτει την ομαλή ροή της καθημερινότητας, είναι καλό να αναζητηθεί δεύτερη γνώμη
και να πραγματοποιηθούν πιο εκτενείς εξετάσεις. Ο Δρ. Nalbanski επεσήμανε ότι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να εντοπιστεί η παρουσία ενδομητρίωσης είναι μέσω υπερήχου – μια προσέγγιση που τα τελευταία χρόνια έχει φτάσει σε υψηλό επίπεδο επιτυχίας σε αυτόν τον τομέα.
Γιατί η νόσος παραμένει κρυφή;
„Δεν υπάρχει τεστ ή συγκεκριμένη εξέταση για την ενδομητρίωση που να δείχνει ότι αυτή υπάρχει. Οι γενικές εξετάσεις συχνά δεν θα κατεύθυναν ούτε κάποιον που εργάζεται σε αυτόν τον τομέα.“, μοιράστηκε επίσης στη συζήτησή μας ο Δρ. Nalbanski.
Στην πραγματικότητα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ορίζει την ενδομητρίωση ως νόσο που επηρεάζει πάνω από 10% των γυναικών σε αναπαραγωγική ηλικία – περίπου 190 εκατομμύρια γυναίκες. Με την εκτεταμένη συμπτωματολογία και τις συνέπειές της, έχει σημαντική κοινωνική, υγειονομική και οικονομική επίδραση. Μπορεί να μειώσει την ποιότητα ζωής λόγω του έντονου πόνου, της κόπωσης, είναι πιθανό να οδηγήσει σε καταστάσεις κατάθλιψης, άγχους και ακόμη να επηρεάσει την αναπαραγωγική λειτουργία και να αποτελέσει αιτία για υπογονιμότητα.
Τι να θυμάσαι:
Η ενδομητρίωση είναι μια νόσος που συχνά παραμένει απαρατήρητη ή συγχέεται με επώδυνους εμμηνορροϊκούς πόνους. Μπορεί να έχει σοβαρή επίπτωση στην υγεία, τη φυσική κατάσταση και την κοινωνική ζωή μιας γυναίκας, ακόμη και να οδηγήσει σε δυσκολίες σύλληψης. Οι τακτικές προληπτικές εξετάσεις και η αναζήτηση βοήθειας όταν υπάρχουν ανησυχητικά συμπτώματα είναι το πρώτο βήμα προς τον εντοπισμό της αιτίας και τη σωστή θεραπεία.
